Przejdź do głównej zawartości

Przylaszczka pospolita (Hepatica nobilis)- uprawa i pielęgnacja

Pod koniec zimy, a także wczesną wiosną każda, nawet niewielka, barwna roślina, wzbudza w miłośnikach ogrodów wiele emocji. Stęsknieni za barwnym ogrodem, wypatrujemy ranników, krokusów, miłka wiosennego, a także wielu innych roślin, których kwitnienie oznajmia nam, że wiosenne przebudzenie się rozpoczęło.
Przylaszczka pospolita (Hepatica nobilis) należy do tych roślin, które bez wątpienia powinny znaleźć się w wiosennym ogrodzie. Mimo że niewielka, zachwyca delikatnymi kwiatami. Poza tym jest mało wymagająca i długowieczna.
Hepatica nobilis

Przez wiele lat przylaszczka nie była doceniana, a przecież o tym, że jest wyjątkowa, można się przekonać także w naszym rodzimym krajobrazie. W lasach liściastych zachwyca obfitym kwitnieniem. Łany przylaszczki pospolitej, to jeden z piękniejszych widoków. Dekoracyjność kwiatów spowodowała, że chętnych na pozyskanie przylaszczki z naturalnych stanowisk nie brakowało. Konieczna była ochrona przylaszczki, która przez wiele lat była pod ścisłą ochroną gatunkową. Rok temu zapis o ścisłej ochronie Hepatica nobilis został niestety uchylony.
Zmienne przylaszczki
W ogrodach najczęściej uprawiamy tytułową przylaszczkę pospolitą wraz z odmianami o kwiatach niebieskawych, różowych oraz białych. Warto jednak wiedzieć, że przylaszczki to bogactwo. niezwykle zmiennych roślin, które dostępne są w olbrzymiej ilości odmian. Z pewnością najbardziej widowiskowe odmiany pochodzą z Japonii, gdzie przylaszczki cieszą się olbrzymią popularnością. Przylaszczki azjatyckie są bardziej wymagające, dlatego lepiej skupić się na mniej wymagających odmianach europejskich. W sprzedaży dostępne są także przylaszczki północnoamerykańskie.
W ogrodzie warto uprawiać bardzo wytrzymałą przylaszczkę siedmiogrodzką (Hepatica transsylvanica), różniącą się od przylaszczki pospolitej m.in. wielkością, kształtem liści oraz średnicą kwiatów.
Budowa
Zaliczana do rodziny jaskrowatych Hepatica nobilis jest niewielką, niską wczesnowiosenną byliną, osiągającą do około 15 cm wysokości. Jej podziemną część stanowi walcowate kłącze z niewielkimi korzeniami. Część nadziemną stanowią głąbiki na szczycie których ukazują się pojedyncze kwiatostany. Osiągają one 2- 3 cm średnicy. Początkowo ukazują się kwiaty, a dopiero później dekoracyjne, trójdzielne liście, osadzone na długich ogonkach. Po przekwitnięciu ukazuje się zbiorowy owoc, składający się z pojedynczych niełupek. Barwa kwiatów zazwyczaj fioletowo- niebieska, a także różowa i biała.
Stanowisko
Przylaszczka pospolita jest gatunkiem rodzimym, występującym m.in. w lasach liściastych. Warto poznać jej naturalne stanowiska, aby zapewnić jej odpowiednie warunki w ogrodzie. Powinna rosnąć na stanowisku półcienistym do cienistego pod koronami drzew, a także w bliskim sąsiedztwie krzewów. Unikamy stanowisk wietrznych i silnie nasłonecznionych.
Podłoże
Aby cieszyć się dobrze rosnącymi przylaszczkami zadbajmy o próchnicze podłoże, żyzne, wilgotne, przepuszczalne, wapienne.
Pielęgnacja
Prawidłowo posadzone przylaszczki pospolite nie są problematyczne. W pierwszym roku po posadzeniu mogą wyglądać skromnie, ale w kolejnych latach, gdy się dobrze ukorzenią, zachwycą mnóstwem kwiatów. Ponieważ kwiaty ukazują się stopniowo, kwitnienie przylaszczki można podziwiać do kilku tygodni. Nie lubi ona przesadzania, a przy jej długowieczności warto posadzić ją w takim zakątku ogrodu, w którym nie będziemy jej przeszkadzać w rozrastaniu się. Najpiękniej prezentuje się w licznych grupach dlatego też warto sadzić ją po kilkanaście sztuk.
Późnym latem przylaszczkę wzbogacamy dobrze przerobionym kompostem, który jest idealnym nawozem organicznym dla tej rośliny. Nie tylko wzbogaci podłoże w składniki pokarmowe, ale także poprawi jego strukturę.
Przylaszczki nie są podatne na choroby, ale czasem może wystąpić plamistość liści. Poza tym przylaszczka pospolita jest całkowicie mrozoodporna.
Rozmnażanie
Gatunek możemy rozmnożyć generatywnie poprzez nasiona, pamiętając przy tym, że jeżeli nie wysiejemy nasion bezpośrednio po zbiorze, konieczna będzie stratyfikacja. Nasiona najlepiej wysiać w pojemniki, wypełnione przepuszczalnym podłożem, następnie zadołować gdzieś w zacisznym zakątku w ogrodzie. Odmiany rozmnażamy poprzez podział lub sadzonki pędowe. Rozmnażanie wegetatywne najlepiej wykonać po kwitnieniu bądź późnym latem.
Wracając do rozmnażania poprzez nasiona, warto zaznaczyć, że nasiona szybko tracą zdolność kiełkowania, a na dodatek po dojrzeniu łatwo i niepostrzeżenie się osypują (druga połowa maja). Ponieważ zawierają ciałko mrówcze, młodych przylaszczek możemy się spodziewać w różnych zakątkach ogrodu.
Zastosowanie
Przylaszczki najpiękniej prezentują się w ogrodach, w których stworzone zostały leśne zakątki, a także w założeniach parkowych. Doskonale zaprezentują się z krzewami, a także pod drzewami, charakteryzującymi się rozłożystą koroną. Przylaszczka pospolita jest niewielką byliną, najlepiej sadzić ją w grupach, aby zaakcentować jej obecność w ogrodzie.
Ponieważ przylaszczka kwitnie w okresie przedwiośnia i wiosną, warto sadzić ją z takimi roślinami wiosennymi jak m.in. miłek wiosenny, pierwiosnki, fiołek wonny. Przylaszczkę można posadzić także w zacienionym ogrodzie skalnym.
Więcej zdjęć przylaszczki pospolitej znajdziesz tutaj :)

Komentarze

  1. Uwielbiam te delikatne małe kwiatuszki. U mnie są na skalniaku i maja się dobrze :)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Nie dziwię się, bo one są wyjątkowo dekoracyjne i warto je uprawiać. Delikatne kwiaty, ukazujące się po zimie, to sama radość :):):)

      Usuń
  2. Jakie malutkie śliczności :) Mam wrażenie że ich nigdy nie spotkałam jeszcze... a szkoda bo ładne :)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Rzeczywiście szkoda, ale co się odwlecze, to nie uciecze. Mam nadzieję, że ten moment nadejdzie jak najszybciej, bo przylaszczki warte są tego, aby je zobaczyć na żywo :)

      Usuń
  3. Dziękuję Ci za ten wpis przylaszckę zobaczyłem na innym blogu po praz pierwszy ze dwa dni temu i od razu spodobała mi się ta roslinka

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Witam :) Przeczytałem u Ciebie, że marzy Ci się prywatne arboretum. Przylaszczka będzie idealnym dodatkiem :) Pozdrawiam

      Usuń
  4. Uwielbiam te kwiaty, mają wyjątkową urodę, pozdrawiam :)

    OdpowiedzUsuń
  5. Są urocze! Ja ich niestety nie mam, jakoś się nie złożyło. Wiem, że nie można w jednym ogrodzie zgromadzić wszystkich roślin ale jak oglądam takie zdjęcia to zaraz mam nieodpartą ochotę dosadzić. Pozdrawiam Cię Grzesiu bardzo ciepło.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Ewo posadź choć jedną sadzonkę, zobaczysz jaką będziesz mieć radość, jak wczesną wiosną zakwitnie :)

      Usuń
  6. Przylaszczki pierwszy raz zobaczyłem wiosną na stokach w wąwozach w Kazimierzu i od tamtego czasu spędzam tu Święta i kilka dni przed, i po Świętach.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. To tylko pogratulować tak wyjątkowych widoków w okresie świąt. Przylaszczki rosnące na swoich naturalnych stanowiskach to jeden z piękniejszych widoków wiosennego przebudzenia. Pozdrawiam G.

      Usuń

Prześlij komentarz

Dziękuję za odwiedziny! Jeżeli zechcesz zostawić komentarz, będę Tobie bardzo wdzięczny. Serdecznie pozdrawiam :)

Popularne posty z tego bloga

Wierzba japońska 'Hakuro nishiki'- Salix integra (wierzba całolistna)- wymagania, pielęgnacja, cięcie …

Wierzba całolistna zwana japońską w odmianie ‘Hakuro nishiki’ to jedna z najczęściej uprawianych wierzb w naszych ogrodach. Nie dziwię się, ponieważ jest wyjątkowo dekoracyjna, a poza tym ma tak niewielkie wymagania i zazwyczaj przy odpowiedniej pielęgnacji nie sprawia większych problemów.

Szałwia omszona (Salvia nemorosa)- wygląd, uprawa i pielęgnacja

Szałwia omszona (Salvia nemorosa) jest jedną z moich ulubionych bylin. Pierwszą sadzonkę tej rośliny nabyłem (jak dobrze pamiętam) w 2007 roku. Od tamtej pory w okresie kwitnienia zachwyca przepiękną i bardzo wyrazistą barwą kwiatów. Poniżej zdjęcia i kilka informacji o roślinie oraz jej uprawie i pielęgnacji.

Goździk brodaty (Dianthus barbatus)- wygląd, uprawa i pielęgnacja

Uprawiane w ogrodach goździki brodate, zwane także kamiennymi zazwyczaj osiągają do około 40- 50 cm wysokości. Czasem mogą być wyższe, choć coraz częściej wybieramy odmiany karłowe, których wysokość osiąga około 30 cm. Karłowe goździki nie są tak narażone na pokładanie jak odmiany wyższe, zwłaszcza w deszczowe i wietrzne dni.

Dereń biały (Cornus alba) – cięcie derenia białego

W okresie zimy szczególnie cenimy rośliny zimozielone, rośliny o oryginalnym pokroju czy też o barwnych pędach. To dzięki nim ogród w tym smutniejszym okresie, także zachwyca i zachęca do zimowych spacerów. Szczególnie cennym krzewem jest z pewnością dereń biały o ładnie przebarwiających się  pędach.

Lawenda wąskolistna- kilka uwag na temat uprawy i pielęgnacji

Lawenda wąskolistna (Lavandula angustifolia) w moim ogrodzie pojawiła się w 2007 roku. Zaliczana jest do rodziny jasnowatych, a jej naturalne siedliska występują w Basenie Morza Śródziemnego. 

Czy hortensja ogrodowa (Hydrangea macrophylla) wymaga cięcia?

Hortensje ogrodowe (Hydrangea macrophylla) uprawiam od wielu lat. Posiadam około 20-30 krzewów, z czego zdecydowaną większość uzyskałem poprzez rozmnażanie wegetatywne. Obecnie mamy zimę i już zastanawiam się, jak w tym roku krzewy zniosą ten trudniejszy okres, a także wiosenne przymrozki. Mimo że ogród znajduje się na Pomorzu Zachodnim, to jednak bywają lata, że krzewy bardzo przemarzają, co przekłada się na intensywność kwitnienia.

Szałwia błyszcząca (Salvia splendens)- rozmnażanie szałwii błyszczącej

Po raz pierwszy z Salvia splendens miałem do czynienia kilka lat temu, w momencie gdy przyszło mi zagospodarować ogród przydomowy, a środki finansowe nie pozwalały na pełną aranżację roślinami wieloletnimi. Jedynym dla mnie rozwiązaniem było wykorzystanie roślin jednorocznych. Zakupiłem kilkadziesiąt torebek nasion roślin jednorocznych, z których część wykorzystałem na rozsadę, a część wysiałem wprost do gruntu.

Lawenda francuska - kilka uwag o uprawie i pielęgnacji

Lawenda francuska charakteryzuje się bardzo ciekawym kwiatostanem, składającym się z kwiatów płodnych i bezpłodnych oraz większych podsadek. Najczęstsza barwa kwiatów to fiolet, ale można spotkać lawendę francuską także w barwie niebieskiej oraz białej. Kwitnie około maja i czerwca, i może powtórzyć kwitnienie. Ta zimozielona krzewinka należąca do rodziny jasnotowatych w sprzyjających warunkach może osiągnąć około jednego metra wysokości choć nie w naszym, dużo chłodniejszym klimacie. Tak jak przystało na lawendę, posiada bardzo aromatyczne, szarozielone ulistnienie, które z pewnością odstraszy mole w szafie.

Azalie japońskie- uprawa i pielęgnacja

W ogrodzie oprócz różaneczników posiadam kilka azali japońskich. Są to niewielkie zimozielone krzewy, które już w kwietniu zachwycają obfitym kwitnieniem. Te dalekowschodnie okazy są jednymi z najpiękniejszych krzewów jakie możemy oglądać w ogrodach. Ich piękno wynika zarówno z licznych kwiatów jak i zimozielonych liści oraz ładnego pokroju.

Lawenda wąskolistna (Lavandula angustifolia)- wiosenne cięcie lawendy wąskolistnej

Lawenda wąskolistna, to jedna z moich ulubionych roślin. W ogrodzie mam ponad dwadzieścia okazów, które tworzą niewielki żywopłot, odgradzający rabatę z różami. Znajduje się on przy kamiennej bramie, tak więc już przy samym wejściu ogród wita, pięknym zapachem. Podczas kwitnienia lawenda wąskolistna prezentuje się zjawiskowo. Pięknie podkreśla ją kamienna ścieżka, wykonana z polnego kamienia.